ਜੇਕਰ ਮੰਤਵ ਪੈਸਾ ਹੁੰਦਾ
ਡਾਲਰ ਪੌਂਡ ਕਮਾ ਲਏ ਹੁੰਦੇ
ਚੱਪਲਾਂ ਨਾਲ ਜੁਰਾਬਾਂ ਪਾ ਕੇ
ਸੱਤ ਸਮੁੰਦਰ ਗਾਹ ਲਏ ਹੁੰਦੇ।
ਡਾਲਰ ਪੌਂਡ ਕਮਾ ਲਏ ਹੁੰਦੇ
ਚੱਪਲਾਂ ਨਾਲ ਜੁਰਾਬਾਂ ਪਾ ਕੇ
ਸੱਤ ਸਮੁੰਦਰ ਗਾਹ ਲਏ ਹੁੰਦੇ।
ਨਾਲ ਸਮੱਗਲਰਾਂ ਪਾ ਕੇ ਯਾਰੀ
ਗੰਢ ਲੈਣੇ ਸੀ ਥਾਣੇਦਾਰ
ਓਡੀ ਤੇ ਸੀ ਲਿਖਿਆ ਹੋਣਾ
ਇਹ ਵੀ ਦਾਤ ਤੇਰੀ ਦਾਤਾਰ।
ਗੰਢ ਲੈਣੇ ਸੀ ਥਾਣੇਦਾਰ
ਓਡੀ ਤੇ ਸੀ ਲਿਖਿਆ ਹੋਣਾ
ਇਹ ਵੀ ਦਾਤ ਤੇਰੀ ਦਾਤਾਰ।
ਆਥਣ ਵੇਲੇ ਜੀ-ਜੀ ਕਰਦੇ
ਲਾਉਂਦੇ ਨਾਲ ਗਲਾਸੀ ਮੇਰੇ
ਡੀ ਸੀ-ਡੂ ਸੀ ਬਾਅਦ 'ਚ ਪਹਿਲਾਂ
ਹੋਣੇ ਸੀ ਚਪੜਾਸੀ ਮੇਰੇ।
ਲਾਉਂਦੇ ਨਾਲ ਗਲਾਸੀ ਮੇਰੇ
ਡੀ ਸੀ-ਡੂ ਸੀ ਬਾਅਦ 'ਚ ਪਹਿਲਾਂ
ਹੋਣੇ ਸੀ ਚਪੜਾਸੀ ਮੇਰੇ।
ਵੋਟਾਂ ਵੇਲੇ ਲੀਡਰਾਂ ਆ ਕੇ
ਸਾਡੇ ਪੈਰੀਂ ਪੱਗ ਧਰਨੀ ਸੀ
ਅਹਿਸਾਨ ਜਤਾ ਕੇ, ਚਾਹ ਪਿਆ ਕੇ
ਉੱਤੋਂ ਬੇਚਤੀ ਅੱਡ ਕਰਨੀ ਸੀ।
ਸਾਡੇ ਪੈਰੀਂ ਪੱਗ ਧਰਨੀ ਸੀ
ਅਹਿਸਾਨ ਜਤਾ ਕੇ, ਚਾਹ ਪਿਆ ਕੇ
ਉੱਤੋਂ ਬੇਚਤੀ ਅੱਡ ਕਰਨੀ ਸੀ।
ਸਿੱਧੀ ਗੱਲ ਤੇ ਬਾਤ ਹੋਣੀ ਸੀ
ਹੋਰ ਸੁਣਾ ਫਿਰ ਕਿੱਦਾਂ ਗੱਪੀਆ
ਤੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿਵੇਂ ਪਚਾਉਂਦਾ
ਸਾਨੂੰ ਲੱਗੀਆਂ ਪਈਆਂ ਟੱਟੀਆਂ।
ਹੋਰ ਸੁਣਾ ਫਿਰ ਕਿੱਦਾਂ ਗੱਪੀਆ
ਤੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿਵੇਂ ਪਚਾਉਂਦਾ
ਸਾਨੂੰ ਲੱਗੀਆਂ ਪਈਆਂ ਟੱਟੀਆਂ।
ਉੱਤੋਂ ਤੀਕਰ ਪਹੁੰਚ ਹੋਣੀ ਸੀ
ਥੱਲੇ ਤੀਕਰ ਹੁੰਦਾ ਦਾਬਾ
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਕੋਠੀ ਹੁੰਦੀ
ਵਿੱਚ ਮੁਕਤਸਰ ਹੁੰਦਾ ਢਾਬਾ।
ਥੱਲੇ ਤੀਕਰ ਹੁੰਦਾ ਦਾਬਾ
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਕੋਠੀ ਹੁੰਦੀ
ਵਿੱਚ ਮੁਕਤਸਰ ਹੁੰਦਾ ਢਾਬਾ।
ਕੈਪਟਨ ਦੇ ਨਾਲ ਵ੍ਹਿਸਕੀ ਪੀਂਦੇ
ਬਾਦਲ ਨਾਲ ਕੜਾਹ ਖਾਣਾ ਸੀ
ਮੋਦੀ ਵਾਂਗੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ
ਪੈਰ ਕਦੇ ਹੀ ਆ ਪਾਉਣਾ ਸੀ।
ਬਾਦਲ ਨਾਲ ਕੜਾਹ ਖਾਣਾ ਸੀ
ਮੋਦੀ ਵਾਂਗੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ
ਪੈਰ ਕਦੇ ਹੀ ਆ ਪਾਉਣਾ ਸੀ।
ਵਿਜੈ ਮਾਲੀਆ ਵਾਂਗੂੰ ਮਿੱਥ ਕੇ
ਜਾਣੀ ਸੀ ਕਿਤੇ ਮਾਰ ਉਡਾਰੀ
ਕੀਹਦੀ ਮਾਂ ਤੇ ਕੀਹਦੀ ਮਾਸੀ
ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੀ ਦੁਨੀਆਂਦਾਰੀ।
ਜਾਣੀ ਸੀ ਕਿਤੇ ਮਾਰ ਉਡਾਰੀ
ਕੀਹਦੀ ਮਾਂ ਤੇ ਕੀਹਦੀ ਮਾਸੀ
ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੀ ਦੁਨੀਆਂਦਾਰੀ।
ਪਰ ਅੰਦਰ ਕੋਈ ਚਿਣਗ ਸੁਲਗਦੀ
ਮੁੜ-ਮੁੜ ਯਾਦ ਕਰਾਉਂਦੀ ਪਈ ਏ
ਮਾਂ ਦੀ ਮਮਤਾ, ਪਿਓ ਦੀ ਘੂਰੀ
"ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਪੁੱਤ" ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਪਈ ਏ।
ਮੁੜ-ਮੁੜ ਯਾਦ ਕਰਾਉਂਦੀ ਪਈ ਏ
ਮਾਂ ਦੀ ਮਮਤਾ, ਪਿਓ ਦੀ ਘੂਰੀ
"ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਪੁੱਤ" ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਪਈ ਏ।
ਅਪਣਾ ਮੰਤਵ ਪੈਸਾ ਨਹੀਂ ਏ
ਅਪਣਾ ਮੰਤਵ ਲੋਕ ਜਗਾਉਣੇ
ਜਾਗਦਿਆਂ ਨੂੰ ਟੀਚੇ ਦੇ ਕੇ
ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਵੀ ਨਾਲ ਰਲ਼ਾਉਣੇ।
ਅਪਣਾ ਮੰਤਵ ਲੋਕ ਜਗਾਉਣੇ
ਜਾਗਦਿਆਂ ਨੂੰ ਟੀਚੇ ਦੇ ਕੇ
ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਵੀ ਨਾਲ ਰਲ਼ਾਉਣੇ।
ਜਾਤ ਧਰਮ ਦਾ ਝੂਠਾ ਰੌਲ਼ਾ
ਮੂਰਖ ਲੋਕ ਬਣਾਉਂਦੇ ਪਏ ਨੇ
ਲੁੱਟਣ ਵਾਲੇ ਲੁੱਟ ਕੇ ਸਾਨੂੰ
ਹਾਏ ਲੁੱਟੇ ਗਏ, ਗਾਉਂਦੇ ਪਏ ਨੇ।
ਮੂਰਖ ਲੋਕ ਬਣਾਉਂਦੇ ਪਏ ਨੇ
ਲੁੱਟਣ ਵਾਲੇ ਲੁੱਟ ਕੇ ਸਾਨੂੰ
ਹਾਏ ਲੁੱਟੇ ਗਏ, ਗਾਉਂਦੇ ਪਏ ਨੇ।
ਵੋਟਾਂ ਪਾ ਤਕਦੀਰ ਬਦਲ ਜੂ
ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਡਰਾਮਾ ਹੀ ਏ
ਕਿਸ਼ਨ, ਗੋਪੀਆਂ, ਭਗਵਤ, ਲੀਲਾ
ਸੁਧਾਮਾ ਪਰ ਸੁਧਾਮਾ ਹੀ ਏ।
ਇਹ ਵੀ ਇੱਕ ਡਰਾਮਾ ਹੀ ਏ
ਕਿਸ਼ਨ, ਗੋਪੀਆਂ, ਭਗਵਤ, ਲੀਲਾ
ਸੁਧਾਮਾ ਪਰ ਸੁਧਾਮਾ ਹੀ ਏ।
ਇੱਜ਼ਤਾਂ ਲੁੱਟਦੇ, ਕਤਲ ਕਰੇਂਦੇ
ਸ਼ਰ੍ਹ-ਏ-ਆਮ ਲਲਕਾਰਦੇ ਪਏ ਨੇ
ਬੇ-ਅਣਖੇ ਤੇ ਬੇ-ਕਰਤੂਤੇ
ਸਾਡੀ ਅਣਖ ਵੰਗਾਰਦੇ ਪਏ ਨੇ।
ਸ਼ਰ੍ਹ-ਏ-ਆਮ ਲਲਕਾਰਦੇ ਪਏ ਨੇ
ਬੇ-ਅਣਖੇ ਤੇ ਬੇ-ਕਰਤੂਤੇ
ਸਾਡੀ ਅਣਖ ਵੰਗਾਰਦੇ ਪਏ ਨੇ।
ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪੰਜ ਪਿਆਰੇ
ਨਹੀਂ ਸੀ ਕੋਈ ਰਜਵਾੜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ
ਲੁੱਟੀ ਜਾਂਦੀ ਧਿਰ ਵਿੱਚੋਂ ਸੀ
ਸਾਰੇ ਹੀ ਸੀ ਮਾੜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ।
ਨਹੀਂ ਸੀ ਕੋਈ ਰਜਵਾੜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ
ਲੁੱਟੀ ਜਾਂਦੀ ਧਿਰ ਵਿੱਚੋਂ ਸੀ
ਸਾਰੇ ਹੀ ਸੀ ਮਾੜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ।
ਆਖ਼ਿਰ ਚਿੜੀਆਂ ਕੋਲੋਂ ਬਾਜ਼
ਤੁੜਵਾਇਆ ਤੇ ਤੁੜਵਾਇਆ ਹੀ ਏ
ਨਹੀਂ ਸਿੱਖਣਾ ਤੇ ਨਾ ਸਿੱਖੋ ਪਰ
ਉਸ ਨੇ ਸਬਕ ਸਿਖਾਇਆ ਹੀ ਏ।
ਤੁੜਵਾਇਆ ਤੇ ਤੁੜਵਾਇਆ ਹੀ ਏ
ਨਹੀਂ ਸਿੱਖਣਾ ਤੇ ਨਾ ਸਿੱਖੋ ਪਰ
ਉਸ ਨੇ ਸਬਕ ਸਿਖਾਇਆ ਹੀ ਏ।
ਊਧਮ, ਭਗਤ, ਸਰਾਭੇ ਤੁਰ ਗਏ
ਤੁਰ ਗਏ ਗਦਰੀ ਬਾਬੇ ਤੁਰ ਗਏ
ਕੁਰਸੀਨਾਮੇ ਪੰਡ ਫ਼ਰਜ਼ਾਂ ਦੀ
ਧਰਕੇ ਉਹ ਸਿਰ ਸਾਡੇ ਤੁਰ ਗਏ।
ਤੁਰ ਗਏ ਗਦਰੀ ਬਾਬੇ ਤੁਰ ਗਏ
ਕੁਰਸੀਨਾਮੇ ਪੰਡ ਫ਼ਰਜ਼ਾਂ ਦੀ
ਧਰਕੇ ਉਹ ਸਿਰ ਸਾਡੇ ਤੁਰ ਗਏ।
ਇਹ ਤਾਂ ਫ਼ਰਜ਼ ਨਿਭਾਉਣੇ ਪੈਣੇ
ਗੀਤ ਗਦਰ ਦੇ ਗਾਉਣੇ ਪੈਣੇ
ਟੁੱਟੀ ਜੁੱਤੀ ਗੰਢ ਕੇ ਬੀਬਾ
ਲੰਮੇ ਪੈਂਡੇ ਗਾਹੁਣੇ ਪੈਣੇ।
ਗੀਤ ਗਦਰ ਦੇ ਗਾਉਣੇ ਪੈਣੇ
ਟੁੱਟੀ ਜੁੱਤੀ ਗੰਢ ਕੇ ਬੀਬਾ
ਲੰਮੇ ਪੈਂਡੇ ਗਾਹੁਣੇ ਪੈਣੇ।
ਪੈਸੇ ਬਾਝੋਂ ਕੁੱਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪਰ
ਸਭ ਕੁੱਝ ਹੀ ਤੇ ਪੈਸਾ ਨਹੀਂ ਏ
ਜਜ਼ਬੇ ਅੱਗੇ ਸਭ ਕੁੱਝ ਢੇਰੀ
ਕੁੱਝ ਵੀ ਜਜ਼ਬੇ ਜੈਸਾ ਨਹੀਂ ਏ।
ਸਭ ਕੁੱਝ ਹੀ ਤੇ ਪੈਸਾ ਨਹੀਂ ਏ
ਜਜ਼ਬੇ ਅੱਗੇ ਸਭ ਕੁੱਝ ਢੇਰੀ
ਕੁੱਝ ਵੀ ਜਜ਼ਬੇ ਜੈਸਾ ਨਹੀਂ ਏ।
ਪੈਸੇ ਵਾਲੇ ਮੌਜਾਂ ਕਰਦੇ
ਗੋਆ ਕਦੇ ਮਾਰੀਸ਼ਸ ਘੁੰਮਣ
ਸਾਡੇ ਹੀ ਕਿਉਂ ਪੁੱਤ ਭਤੀਜੇ
ਪਾ ਕਿੱਕਰ ਨੂੰ ਰੱਸਾ ਚੁਮੰਣ?
ਗੋਆ ਕਦੇ ਮਾਰੀਸ਼ਸ ਘੁੰਮਣ
ਸਾਡੇ ਹੀ ਕਿਉਂ ਪੁੱਤ ਭਤੀਜੇ
ਪਾ ਕਿੱਕਰ ਨੂੰ ਰੱਸਾ ਚੁਮੰਣ?
ਕਿਉਂ ਮਿਹਨਤਾਂ ਕਰ ਕਰ ਕੇ ਅਸੀਂ
ਰਹਿ ਗਏ ਆਂ ਖਾਲੀ ਦੇ ਖਾਲੀ
ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ ਸਾਧਨ ਹੀਣੇ
ਬਣਕੇ ਸਾਡੇ ਦਰ ਸਵਾਲੀ?
ਰਹਿ ਗਏ ਆਂ ਖਾਲੀ ਦੇ ਖਾਲੀ
ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ ਸਾਧਨ ਹੀਣੇ
ਬਣਕੇ ਸਾਡੇ ਦਰ ਸਵਾਲੀ?
ਸੋਚਣਾ ਪੈਣਾ ਸਮਝਣਾ ਪੈਣਾ
ਕਿਉਂ ਅਸੀਂ ਹੀ ਲੱਗੇ ਥੱਲੇ
ਕਿਉਂ ਲੁਟੇਰੇ ਮੁੜ-ਮੁੜ ਕਾਬਜ਼
ਕਿਉਂ ਚੋਰਾਂ ਦੀ ਬੱਲੇ-ਬੱਲੇ?
ਕਿਉਂ ਅਸੀਂ ਹੀ ਲੱਗੇ ਥੱਲੇ
ਕਿਉਂ ਲੁਟੇਰੇ ਮੁੜ-ਮੁੜ ਕਾਬਜ਼
ਕਿਉਂ ਚੋਰਾਂ ਦੀ ਬੱਲੇ-ਬੱਲੇ?
#ਗੱਗਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਏ ਕਿ
ਜਿਉਂਦਾ ਰਹਿ ਓਏ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆ
ਸਭ ਕੁੱਝ ਅਰਪਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆ
ਮੁਰਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਭਰਨ ਵਾਲਿਆ।
ਜਿਉਂਦਾ ਰਹਿ ਓਏ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆ
ਸਭ ਕੁੱਝ ਅਰਪਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆ
ਮੁਰਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਭਰਨ ਵਾਲਿਆ।
ਉੱਕਰੀ ਗਈ ਤਸਵੀਰ ਮਰੇ ਨਾ
ਰਾਂਝੇ ਦੇ ਚਿੱਤ ਹੀਰ ਮਰੇ ਨਾ
ਮਰਦਾ ਏਂ ਤੇ ਬੇਸ਼ੱਕ ਮਰਜਾ
ਪਰ ਤੇਰੀ ਜ਼ਮੀਰ ਮਰੇ ਨਾ।
- ਸੁਰਜੀਤ ਗੱਗ
ਰਾਂਝੇ ਦੇ ਚਿੱਤ ਹੀਰ ਮਰੇ ਨਾ
ਮਰਦਾ ਏਂ ਤੇ ਬੇਸ਼ੱਕ ਮਰਜਾ
ਪਰ ਤੇਰੀ ਜ਼ਮੀਰ ਮਰੇ ਨਾ।
- ਸੁਰਜੀਤ ਗੱਗ